Trasy turystyczne po Pszczewskim Parku Krajobrazowym

Pszczewski Park Krajobrazowy został utworzony w 1986 roku. Jego powierzchnia wraz z otuliną wynosi 45 tys. ha. Park składa się z dwóch oddzielnych kompleksów. Większy obejmuje dużą rynnę glacjalną z największymi jeziorami parku oraz dolinę rzeki Obry. Mniejszy kompleks chroni najcenniejszą przyrodniczo i krajobrazowo część doliny rzeki Kamionki w okolicach Międzychodu. O zróżnicowaniu przyrodniczym i krajobrazowym decydują trzy podstawowe strefy krajobrazowe: morenowa, sandrowa i dolinna.

Strefę morenową charakteryzuje obecność pojedynczych wzniesień, lub ich ugrupowań o często dużych różnicach wysokości względnej ciągnących się wałem od wsi Rokitno aż po Tuczępy. Najwyższym z nich nadano nawet miano gór o ciekawych nazwach. Zdobyć więc możemy Królewską Górę, Górę Trębacza czy Kozie Góry. Obszary te porastają przeważnie lasy liściaste i mieszane, szczególnie malownicze w porze jesiennej. W obniżeniach między wzgórzami występują często obszary podmokłe, torfowiska, olsy bądź małe jeziora.

Do wsi Brzezie od zachodu przylega rozległy obszar mokradeł zwany "Moczarami brzeskimi". Wraz z ciągnącym się południkowo wałem ozowym stanowią one dogodne siedlisko żółwia błotnego. Od południa do strefy morenowej przylega Jezioro Lubikowskie, największe i najgłębsze jezioro Pszczewskiego Parku Krajobrazowego. Czyste o dużej przejrzystości wody i urozmaiconym dnie często odwiedzane jest przez płetwonurków.

Piaszczystą strefę sandrową o powierzchni lekko pofalowanej upiększają liczne wzniesienia (ozy, wydmy, kemy). Szczególnie malownicza jest tu przebiegająca południkowo rynna glacjalna, w której znajdują się duże, czyste i głębokie jeziora: Stołuń, Białe, Szarcz, i Chłop. Urokliwe w tej strefie są również małe, śródleśne jeziora w okolicy Borowego Młyna. Ich ciekawe brzegi i turkusowa barwa wody stanowią wymarzone miejsce dla spacerów.
 

Jezioro Chłop

Powierzchnia jeziora wynosi 58,7 ha, głębokość sięga do 16,0 m, szerokość 470 m, a długość do 1760 m. Jezioro Chłop położone jest na wysokości 59,1m n.p.m. i należy do zlewni rzeki Santocznej. W okolicy północnego odcinka brzegowego znajduje się droga z Łośna, przez Lubociesz do Rybakowa. Na zachodnim brzegu znajduje się stroma skarpa. Brzeg wschodni jest znacznie niższy, porośnięty gęstą roślinnością. Wokół jeziora biegnie ścieżka, która na kanale odpływowym przechodzi przez drewniany mostek. Woda tego jeziora wyróżnia się przeźroczystością spośród okolicznych zbiorników i znajduje się drugiej klasie czystości.

Jezioro Lubikowskie
Jezioro Wielkie

PSZCZEW

to znana miejscowość letniskowa, położona na przesmyku między dwoma jeziorami, na zachodnim brzegu rynny Jeziora Pszczewskiego i towarzyszących jej pagórkach Ozu Pszczewskiego, 14 km na wschód od Międzyrzecza.  
 

Pszczew, z uwagi na piękne okolice, oraz lokalizację wewnątrz Pszczewskiego Parku Krajobrazowego posiada wiele walorów turystycznych. Znajduje się tu siedziba parku, która stanowi jednocześnie ośrodek edukacyjny oraz posiada bazę noclegową. Ośrodki wypoczynkowe, pola namiotowe i kąpielisko znajdują się nad jeziorem Szarcz, ok. 1 km na północ, przy drodze do Stołunia.

W południowej części Parku rozciąga się strefa dolinna związana z rzeką Obrą. W jej szerokiej i płaskodennej dolinie występują zarastające starorzecza, rozległe obszary łąk i szuwarów. Stanowią one dogodne siedliska dla bobrów, wydr i piżmaków. W rezerwacie przyrody "Rybojady" chroni się ekosystem torfowiska przejściowego, z występującą m.in. w runie rosiczką, modrzewnicą i żurawiną. W okolicach Trzciela Obra przepływa przez, duże, płytkie i żyzne jeziora. Największe z nich jest ornitologicznym rezerwatem przyrody o nazwie "Jezioro Wielkie". Chroni się tu miejsca pobytu i gniazdowania ptaków, których stwierdzono aż 140 gatunków, z czego 80 to gatunki lęgowe. Najbardziej liczne to kaczki, gęsi, kormorany, perkozy i czaple. Na obrzeżach rezerwatu gnieżdżą się ptaki drapieżne: bielik, kania, kobuz, trzmielojad.

Rzekę Obrę we wsi Rybojady piętrzy drewniany jaz iglicowy, wykorzystywany dawniej do regulacji przepływów rzeki. Dolina rzeki Kamionki jest wąska i głęboko wcięta, a jej stromo nachylone zbocza porastają lasy bukowo-grabowe. Dno doliny, blisko rzeki, porastają piękne olsy. Osobliwością tego regionu są łąki. Ich intensywną wiosenną zieleń ubarwiają płaty kwitnących storczyków oraz pełnika europejskiego. W dawnych  czasach na rzece Kamionce pracowało aż siedem młynów wodnych. Pozostałości tych budowli spotykamy w Kamionnej, Krzyżkówku czy Papierni.

Na turystów, chcących poznać najpiękniejsze zakątki PPK, wytyczono szlaki piesze, rowerowe i kajakowe.

Szlaki piesze
•  Czerwony: (15,7 km) Kamionka - Mnichy - Lewice
•  Niebieski: (44,4 km) Hotel Gorzycko- Jez. Brzeskie - Jez. Białe - Pszczew - Trzciel - Lutol Mokry
•  Żółty: (28 km) Kamionna - Mnichy - Łowyń - Dormowo - Królewska Góra - Nowe Gorzycko - Jez. Brzeskie - Wierzbno
•  Zielony: (14,4 km.) Lubikowo - Jez. Czarne - Stołuń - Kuligowo - Żółwin - Bobowicko
•  Czarny: (12,5 km.) Gorzycko - Królewska Góra - Gorzyń

Szlaki kajakowe
•  Zbąszyń - Międzyrzecz
Szlak ten prowadzi rzeką Obrą, w większości przez teren PPK i jego otuliny. Na obszarze Parku rzeka Obra przepływa kolejno przez jeziora: Lutolskie, Młyńskie, Wielkie i Rybojadzkie. Uwaga! Ponieważ szlak ten prowadzi przez rezerwat ornitologiczny Jezioro Wielkie, na tym odcinku jest on dostępny tylko w okresie od 15 lipca do końca sierpnia.
•  Rybojady - Jezioro Chłop
Szlak ten wytyczono wyłącznie na terenie Pszczewskiego Parku Krajobrazowego i prowadzi on z jez. Rybojadzkiego, poprzez jez. Wędromierz do jez. Chłop.

Trasy rowerowe
Dla zwiedzenia Pszczewskiego Parku Krajobrazowego wyznaczono 3 trasy rowerowe.
•  Trasa czerwona - Z Pszczewa do Policka, dalej drogą leśną do Żółwina i Kuligowa, drogą leśną do Kalska i Rokitna, skąd drogą polną do Lubikowa, dalej drogą leśną między jeziorami: Czarne, Białe, Stołuńskie, do Stołunia, a następnie przez Szarcz do Pszczewa ( 55 km). Trasę można rozpocząć w Żółwinie, Rokitnie lub w Lubikowie.
•  Trasa czarna - Z Pszczewa drogą leśno-polną po wschodniej stronie jez. Chłop, przez Silną Nową, drogą leśną między jeziorami Trzy Tonie, Silna Duża, Wędromierz, Głębokie, do leśniczówki Królewiec, a następnie przez Starą Jabłonkę do Trzciela, skąd szosą do Rybojad, a dalej w kierunku Borowego Młyna. Przed Borowym Młynem, drogą leśną wzdłuż rzeki Obry do skrzyżowania dróg leśnych, następnie w prawo drogą leśną nad jez. Przydrożne do szosy, skąd w prawo powrót do Pszczewa (55 km). Trasę można rozpocząć w Trzcielu.
•  Trasa niebieska - Z Pszczewa drogą leśną, obok jez. Cegielnianego i Proboszczowskiego, do Silnej, dalej drogą leśną do Łowynia i szosą do Lewic i Krzyżkówka, skąd drogą leśną, przecinając rzekę Kamionkę, do Mnich, następnie drogą leśną, z lewej strony rzeki Kamionki, do wsi Kamionna. Dalej drogą polną przez Głażewo, Dormowo, Świechocin, do Pszczewa (60 km). Trasę można rozpocząć z Lewic lub Kamionnej.

Warto także wspomnieć, że przez PPK wiedzie międzynarodowa droga rowerowa z Poznania do Frankfurtu.